خانه  |  مجلات  |  کتاب  |  اخبار  |  گزارش ها  |  گفتگوها  |  مقالات  | پديدآورندگان

محصولات  |  کتاب رايگان  |  جستجو  |  ارسال کارت الکترونيکي  | وبلاگ  |ویژه نامه

حوزه هنری  |  آلبوم عکس  |  آیینه نشر  |  تالار افتخارات  |  درباره ما  |  ارتباط با ما

خانه » یادداشت سردبیر

 

 
 

شنبه بازارها و مسأله عرضه كتاب در كشور

محمد حمزه زاده

به راستي اگر بخش قابل توجهي از انرژي و توان موجود در حوزة‌ مديريت نشر كشور(چه خصوصي و چه دولتي وچه توليد كننده و چه حامي و ناظر) صرف شناخت درست از مقولة‌ توليد ، نشر ، توزيع و اقتضائات آن شود،‌ خود به خود جلوي هدر رفتن منابع فراواني كه از بودجه عمومي كشور و جيب بخش خصوصي هزينه مي‌شود،‌ گرفته خواهد شد.
چه بسيار طرحها وبرنامه‌هايي كه در فضاي آكنده از خير خواهي و نيت خدمت براي نشر توسط مسؤلين دولتي و نيمه دولتي و بعضي نهادهاي عمومي طراحي و اجرا شده كه سرشار ازاشكالات و محصول مستقيم سوء‌تفاهم‌ها و بدفهمي‌ها دربارة‌ كتاب، كتاب‌خواني ونشر بوده است.
به طور كلي آنچه كه استوانه‌هاي تلقي حاميان دولتي و غير دولتي نشر را تشكيل مي‌دهد،‌ اطلاعات غلط ، بي‌تجربگي، عوام‌زدگي و وجود انتظارات عجيب و غريب ازتوليد كننده ومصرف كننده است.
يكي از مهمترين سوء‌تفاهم‌هاي عرصة‌ نشر دركشور ، اين تلقي است كه با احداث وتجهيز شنبه‌بازارهاي عرضة‌ مستقيم كتاب توسط ناشران، مي تون مسألة ريشه‌دار و قديمي توزيع و پخش كتاب را در كشور حل كرد.
اگر گذرتان به يكي از بزرگراه‌‌هاي شمال تهران افتاده باشد ، تابلو بزرگي راكه خبر از احداث”باغ كتاب تهران” مي‌دهد،‌ ديده‌ايد. اين باغ(!) آن طور كه طراحان و مجريان اوليه‌اش در جلسات مختلف مطرح كرده‌اند، قرار است بدلي از بازار بزرگ كتاب خيابان انقلاب ارائه كند و فضايي باشد تا آثار ارزشمند در خوري كه به هر دليل در بازار كتاب انقلاب عرضه نمي‌شوند، در اين بازار توسط ناشران ارائه شوند.
چنين تصميمي اساساً حاصل چند سوء تفاهم است:
1. سوء تفاهم اول: آثار خوبي هست كه نمي‌توان در بازار انقلاب آنها را ارائه كرد و يا فروشندگان كتاب از عرضه آن كتابها خود‌داري مي‌كنند.
2. سوء تفاهم دوم: مي‌توان بازار بزرگي را كه در جريان جايگيري در يكي از مهمترين خيابانهاي مركزي تهران و نزديكي به مهمترين دانشگاههاي كشور و تمركز ساليان دفاتر ناشران و مؤسسات پژوهشي و آموزش شكل گرفته، به جاي ديگري ( و لابد هر جاي ديگري كه زمين مناسب و فراخ داشته باشد) منتقل كرد.
و مهمتر ار تعبير «مي‌توان» (كه عده‌اي معتقدند خواستن توانستن است) واقعاً‌ « لازم است » كه چنين اتفاقي بيفتد!
3. و بدترين سوء تفاهم اينكه : با تحويل غرفه‌ يا مغازه‌هايي به ناشران، آنها مي‌توانند آثار خود را به دور از مشكلاتي كه در بازار‌هاي ديگر - از جمله انقلاب - هست به مخاطبان مشتاق خود عرضه كنند.
اولاً‌ با اين فرض كه بازار انقلاب پاسخگوي عرضة‌ انواع كتاب نيست،‌ مخالفيم. چنين نيست. سالها كه بهانة‌ عده‌اي از ما در مقابل اين سؤال كه چرا از آثارمان استقبال نمي‌شود يامخاطب عام نمي‌يابد، اين است كه: كتاب‌فروشي‌ها يا موزعين ، كتاب ما را نمي‌فروشند و بايكوت كرده‌اند. در صورتي كه واقعاً‌ چنين نيست وربط دادن بي‌اقبالي نسبت به بعضي آثار به بدخواهي كتابفروشان، كاري عبث و بي‌نتيجه است كه ما را به تصميمات بي‌نتيجه‌تري مجبور مي‌كند(شرح اين موضوع كه به آن مافياي توزيع هم گفته‌اند، در جاي ديگر خواهد آمد.)
ثانياً به فرض وجود چنين مشكل ومسألة‌ موهومي ، كافي است يكي ازپاساژ‌هايي را كه امروز در عرض و طول و ارتفاع،‌ خود را در ميان مغازه‌هاي موجود خيابان انقلاب جا مي‌كنند،‌ بسازيم واگر حرف شنيدني داريم‌( كه داريم )در وسط ميدان اصلي و شناخته شدة‌ كتاب كشور بزنيم ، نه اين كه زمين بازي را عوض كنيم و خود و ديگران را درگير حواشي ومسايل جديدي كنيم كه نمي‌دانيم انتهايشان كجاست وما را به كجا مي‌برد.
ثالثاً ، نگاه و توجه افراطي به سخت افزارها و امكانات فيزيكي سبب شده كه مهمترين سرمايه موجود دربازاري مثل بازار انقلاب را كه نيروي انساني است نبينيم و گمان كنيم با گسترش ويترين كتابفروشي‌، گامي موثر در توسعه كتاب و كتابخواني برداشته ايم. نيروي انساني عظيم و بسيار مهمي كه طي ساليان، در كتابفروشي هاي انقلاب گرد آمده‌اند ، حاصل گردش بالاي كتب و تجميع تجربيات فروشندگان ونيز محصول يك فضاي كارگاهي خودجوش است كه مجمعي ازكتابفروشي‌هاي متخصص و آگاه را در پشت پيشخوان كتابفروشي‌ها نشانده است. چرا كه تا اين لحظه، هيچ مدرسه ودانشگاهي به آموزش و تربيت كتابفروش مشغول نيست وتا تلقي مسؤلان اين است كه ناشران خودبه فروختن كتاب خويش بپردازند،‌ خلأ جدي نبود سيستم كتابفروش متخصص احساس نخواهد شد.
ايدة عرضه مستقيم يا بازارهاي فصلي و يا همان شنبه‌‌بازارها كه منجر به حذف واسطه‌ها از رابطة توليد كننده و مصرف‌كننده مي‌شود، حاصل نوعي توسعه نيافتگي و بد رشدي در حوزة‌ اقتصاد توزيع ومصرف هر كالايي است و وجود بازارهاي عرضة‌ مستقيم ( كه براي كنترل قيمت ها صورت مي گيرد) خود حاكي از وجود بيماري و ضعف در نظام عرضه و تقاضاست. چه اين كالا مواد خوراكي باشد، چه پوشاك و چه كتاب. عرضه مستقيم كالا كه به دليل اقتضائات سياسي و اجتماعي وامنيتي در سيستم‌هاي رشد نيافته اقتصادي اجرا مي‌شود و گاهي به دلايلي لازم هم هست، در حوزة‌ كتاب كاري غلط و نوعي خودزني براي ناشران به حساب مي‌آيد. حوزة‌ كتاب شديداً محتاج وجود واسطه‌هاي توزيع يا همان مؤسسات پخش است.
اگر به دنبال برنامه‌اي هستيم كه منجر به ثبات توليد و مصرف كتاب شود، مطمئناً‌ بايد به توسعة‌ ويترين‌ها، تقويت واسطه‌ها و تربيت كتابفروش متخصص به طور همزمان وبدون اولويت دادن يكي برديگري بپردازيم و بار سنگين پخش و توزيع و فروش كتاب را بر عهده ناشر(توليد كننده) نگذاريم ، هر يك از عوامل فوق (توسعه كتابفروشي‌ها، تقويت مؤسسات پخش و تربيت كتابفروش) نيازمند شناخت و توضيح مناسب هستند كه در ادامة اين يادداشت‌ها به آن مي‌پردازيم . اما علي‌الحساب در مورد توسعه ويترين شمارا ارجاع مي‌دهم كه به يادداشت سوپر ماركت كتاب (1) كه معني نسبتاً‌ كاملي از توسعه ويترين كتابفروشي مي دهد. درمورد تقويت مؤسسات پخش نيز مقاله‌اي(2) كه در ماهنامه سوره نگاشته شده تا حد زيادي گوياي موضوع هست . بحث تربيت كتابفروش يا توجه به عامل انساني درفروش كتاب،‌ موضوع يكي از يادداشتهاي بعدي اين نشريه خواهد بود.
1. سوپر ماركت كتاب،‌مهر نشريه داخلي انتشارات سوره مهر شماره 4 ، صفحه 2 .
2 . نمايشگاه كتاب تهران، بودن يا نبودن، ماهنامه سوره، شماره 31 ،‌صفحه58 .

 


یادداشتهای گذشته

بهار و حکایت آن بیست و صفر شماره / حیدر ایمنی: / 28 اسفند 1392

به مدد حق و تلاش کارکنان سوره مهر عافی‌ها و حسینی پورها شناخته شدند* / حیدر ایمنی: / 20 اسفند 1392

نقش مدارس و نظام آموزشی / حیدر ایمنی / 11 دى 1392

ترویج در گرو مسئولیت اجتماعی / حیدر ایمنی / 11 آبان 1392

مسئولیت اجتماعی از نظر تا عمل / حیدر ایمنی / 1 مهر 1392

افسون هوشمندها و نسل امروز / حیدر ایمنی / 26 مرداد 1392

از بد حادثه اینجا به پناه نیامده ایم / / 19 تير 1392

سورة مهر شایسته تقدیر رهبر معظم انقلاب / حیدر ایمنی / 22 ارديبهشت 1392

شکفتن دوبارۀ نشر / حیدر ایمنی؛ مدیر روابط عمومی سوره مهر / 22 اسفند 1391

توجه به نشر دیجیتال / حیدر ایمنی؛ مدیر روابط عمومی سوره مهر / 26 مهر 1391

سهم تولید ملی از محصولات فرهنگی و هنری و ادبی کودکان و نوجوانان / محمد حمزه زاده / 31 خرداد 1391

هنرِ روابط‌عمومی / حیدر ایمنیِ؛ مدیر روابط عمومی / 25 ارديبهشت 1391

نشانه‌هایی از تحول نشر / محمد حمزه زاده / 22 فروردين 1391

بازنگاهی به عرضه کتاب در سوپرمارکت‌ها / / 18 مهر 1390

همدمی کتاب با سینما / / 22 مرداد 1390

نویسندگان ایرانی برج عاج نشین نیستند / محسن مومنی شریف* / 15 تير 1390

سال جهاد اقتصادی و وظیفه فعالان بازار فرهنگ و هنر / محمّد حمزه زاده / 3 فروردين 1390

اندر مناقشه اقتصاد و فرهنگ / / 21 آذر 1389

«بسته كتاب خانواده» تمام كشور را در بر مي‌گيرد / محمد حمزه زاده / 4 آبان 1389

توضیحی درباره مردگان باغ سبز / محمّد حمزه زاده / 23 مهر 1389

نويسندگان و هنرمندان بايد دست به روشنگري بزنند / محسن مومنی / 23 شهريور 1389

ضرورت پاسخگویی به نسل امروز درباره دفاع مقدس / محسن مومنی شریف / 15 شهريور 1389

شبی که جهل بشر در شمشیر کفر نمایان شد / اسدالله بقایی؛ نویسنده،شاعر و استاد دانشگاه / 8 شهريور 1389

آب و آتش / محمّد حمزه زاده / 29 تير 1389

اهل قلم وجدان بیدار مردم اند / محسن مومنی / 14 تير 1389

مبارک است آقای پرویز! / محمّد حمزه زاده / 6 تير 1389

آغازیک حرکت عظیم / / 20 خرداد 1389

چه كسي رييس حوزه هنري شده است؟ / / 10 ارديبهشت 1389

كتاب، مخاطب ايراني،روابط عمومی / حیدر ایمنی / 19 فروردين 1389

مخاطب، نشر الكترونيك و كتاب گويا / / 4 اسفند 1388

پیش فرض های تبلیغ کتاب / / 6 بهمن 1388

از اینهمه اشتراک نظر در ماموریت فرهنگیمان خرسندم / / 27 دى 1388

خانواده ای به نام سوره مهر / / 9 آذر 1388

دلایل پر فروش شدن کتاب دفاع مقدس از نگاه ارتباطی / / 20 مهر 1388

مخاطب، نشر الكترونيك و كتاب گويا / / 18 شهريور 1388

قیمت گذاری کتاب اصلی نادیده در صنعت نشر / حیدر ایمنی / 27 مرداد 1388

فروشگاه‌هاي بزرگ كتاب چرا، چگونه و كجا تأسيس مي‌شود؟ / محمد حمزه زاده / 17 خرداد 1388

بازآفرینی ؛ تالیف دوباره یا دست دوم نویسی؟ / / 16 فروردين 1388

«مهر» از آغاز تا كنون / حیدر ایمنی / 27 اسفند 1387

بازآفرینی؛ فرصتي برای دوباره ديده شدن / / 21 بهمن 1387

مجموعه سازي كتاب ها در سوره مهر / / 12 دى 1387

ویراستاری ؛ تخصصی که هنوز باورش نداریم / / 28 آبان 1387

افروغ و مجموعه گفتارهاي فرهنگي-سياسي / / 25 آبان 1387

رمان دفاع مقدس و راهی که باید پیموده شود / روابط عمومی / 11 آبان 1387

باردیگر درباره اهمیت کتابخوانی / حيدر ايمني / 17 تير 1387

مهمترين مسائل نشر كشور ،موانع و راه حل ها / محمّد حمزه زاده / 6 خرداد 1387

تأسيس مدرسه كارگاهي توزيع محصولات فرهنگي / / 26 اسفند 1386

شعر جوان رو به رشد است / / 4 اسفند 1386

انتشار آثار برتر داستاني در خارج از كشور / محمد حمزه زاده / 6 بهمن 1386

ظهر عاشورا / اسدالله بقايي / 30 دى 1386

باز آفرینی آثار فاخر به زبان کودک و نوجوان / محمد حمزه زاده / 11 دى 1386

شنبه بازارها و مسأله عرضه كتاب در كشور / محمد حمزه زاده / 28 آبان 1386

کتابداران ،کتاب رسان يا اطلاع رسان؟ / روابط عمومي / 13 آبان 1386

« رمان»و امید های بازیافته / محمد حمزه زاده / 29 مهر 1386

تنوع در تبليغ / روابط عمومي / 28 مهر 1386

آموزش هنر و چالش‌های پیش رو / حسن بنيانيان (نويسنده مهمان) / 13 مرداد 1386

مروري بر عوامل پرفروش شدن يك كتاب / حيدر ايمني / 16 تير 1386

سوپر ماركت كتاب / محمّد حمزه زاده / 7 خرداد 1386

نمایشگاه یا بازار؟ / محمّد حمزه زاده / 16 اسفند 1385

طرح تجميع آثار نويسندگان، چرا و چگونه؟ / محمّد حمزه زاده / 5 اسفند 1385

ما کجای صداقت ایستاده ایم؟ / سرمقاله ماهنامه صحنه / 20 دى 1385

امام (ره) پرچمدار اسلام ناب / سید حسن نصرالله / 15 آذر 1385

هنوز فرصت هست / محمدرضا سرشار / 24 آبان 1385

« فطر» فلسفه دينداری است / / 1 آبان 1385

مسجد؛کارکرد نو در عرصه ادبیات و فرهنگ / / 2 شهريور 1385

سه پرسش! / محمد صادق مرکبی(دبیر دومین جشنواره فیلم کوتاه دینی رویش _ مشهد) / 28 مرداد 1385

فخر موسیقی به موسیقیدان است / رضا مهدوی / 21 مرداد 1385

ادبیات داستانی از ابتدا تا امروز / محمدرضا سرشار / 15 مرداد 1385

مقدمات رويش! / محمد صادق مرکبی(دبير دومين جشنواره سراسري فيلم كوتاه ديني رويش) / 10 مرداد 1385

چرا امشب غزل در قالب مضمون نمی‌گنجد؟ / محمد علی عجمی(شاعر تاجیک) / 31 تير 1385

باشگاه یا بنگاه؟ / محمّد حمزه زاده / 14 خرداد 1385

داستان این پنج نفر / محمّد حمزه زاده / 14 ارديبهشت 1385

بشکن دوباره هسته را! / علیرضا قزوه / 22 فروردين 1385

"رمان" و امیدهای بازیافته / محمّد حمزه زاده / 13 فروردين 1385

گاهى شهيد شدن آسان‌تر از زنده ماندن است! / / 8 فروردين 1385

كربلا بر شما مبارك باد! / مرتضي اميري اسفندقه / 1 فروردين 1385

مهر در آستانه تحول / / 20 اسفند 1384

حکومت اسلامی و انحرافات مذهبی / / 6 اسفند 1384

چهارشنبه سیاه / حیدر ایمنی کوهی / 4 اسفند 1384

بله آقای وزیر! / / 25 بهمن 1384

این عرب بد! / / 18 بهمن 1384

نمایشگاه کتاب تهران، بودن یا نبودن _ 2 / محمّد حمزه زاده / 25 دى 1384

نمایشگاه کتاب تهران، بودن یا نبودن / محمّد حمزه زاده / 12 دى 1384

کاروان"راهیان نور" و چند نکته / محمّد حمزه زاده / 28 آذر 1384

دلم برایت تنگ می شود! کجایی تو؟ / محمّد حمزه زاده / 15 آذر 1384

یاد باد آن روزگاران یاد باد / اسدالله بقائی نایینی / 8 آذر 1384

به مناسبت هفته «کتاب و کتابخوانی» / / 2 آذر 1384

سینما از تانك، قوی‌تر است / / 29 آبان 1384

نفس سبز / مصطفی محدثی خراسانی ( سردبیر میهمان) / 2 آبان 1384

خواب برره ای سیما! / / 23 مهر 1384

به بهشت رسیده ایم / / 12 مهر 1384

سرسرای سینه‌ها را رنگ خاموشی گرفت / مصطفی محدثی خراسانی( سردبیر میهمان) / 2 مهر 1384

سلام بر تو / / 28 شهريور 1384

«نا‌مفهومی» در شعر «عین مفهوم» است! (به مناسبت روز شعر و ادب فارسی) / / 26 شهريور 1384

در شرح یک وظیفه مضاعف / وحید جلیلی ( سردبیر میهمان) / 19 شهريور 1384

رسانه ملّی در آستانه تحول ؟! / / 8 شهريور 1384

بگذاریم كه حرمت «انتخاب» برجا بماند / / 30 مرداد 1384

امروز عدالتخواه شده‌اند! فردا...؟ / / 4 مرداد 1384

مزار فاطمه در دل مشتاقان خاندان آل علی است / به قلم اسدالله بقایی نایینی / 18 تير 1384

قسم به جان قلم‌خورده‌ام / به قلم اسدالله بقایی نایینی / 15 تير 1384

هیجان و التهاب، جای خود را به متانت و رفاقت و همکاری بدهد / پیام رهبر معظم انقلاب اسلامی / 4 تير 1384

روزی برای زندگی / / 31 خرداد 1384

معیار های انتخاب رییس جمهور / گزیده ای از سخنان امام خمینی / 26 خرداد 1384

از یاد « شهدا » تا تصویر « لک لک »ها چقدر راه است؟! / / 13 خرداد 1384

سند چشم‌انداز و مسئولیت فرهیختگان در فضای انتخابات / دکتر حسن بنیانیان ( سردبیر میهمان ) / 8 خرداد 1384

چینه‌‌دان مرغ! / بقایی نایینی اسدالله (سردبیر میهمان) / 2 خرداد 1384

همچنان نشسته ایم و غافل ایم! / / 28 ارديبهشت 1384

ما و نمایشگاه کتاب تهران / محمّد حمزه زاده / 14 ارديبهشت 1384

مديريت بر اساس صندوق شکايات / محمّد حمزه زاده / 26 فروردين 1384

از شمار دو چشم یک تن کم! / / 8 فروردين 1384

كتاب، فرهنگ، اسلام / به قلم دکتر سیّدمهدی خاموشی ( نویسندۀ میهمان ) / 26 اسفند 1383

وقتی شهرداری اهل «فرهنگ» می شود!! / / 18 اسفند 1383

زلزلۀ زرند / اسدالله بقائی نایینی / 6 اسفند 1383

تهدیدهای بوش با كدام هدف صورت می‌گیرد؟ / / 18 بهمن 1383

در حاشیه یك یادداشت / / 14 بهمن 1383

به بهانه پخش ترانه « ابی » از سیمای جمهوری اسلامی ایران / / 27 دى 1383

چرا تولید فرهنگی عقیم است (1) / / 19 دى 1383

خطاب به میوه‌چینان باغ فرهنگ / بنیانیان حسن ( سردبیر میهمان ) / 5 دى 1383

خبرت هست كه... / بقایی نایینی اسدالله ( سردبیر میهمان ) / 2 دى 1383

چرا مهر؟ / / 21 آذر 1383

آیا کتاب غذای روح است؟ / امیر حسین سنایی(نویسنده میهمان) / 1 آذر 1383

 

 

Soreie Mehr - Header

تمامی حقوق اين پايگاه متعلق به شرکت سوره مهر می باشد. استفاده از مطالب اين پايگاه با ذکر منبع، مجاز است.

تعداد بازديد از صفحات: 60965428