خانه  |  مجلات  |  کتاب  |  اخبار  |  گزارش ها  |  گفتگوها  |  مقالات  | پديدآورندگان

محصولات  |  کتاب رايگان  |  جستجو  |  ارسال کارت الکترونيکي  | وبلاگ  |ویژه نامه

حوزه هنری  |  آلبوم عکس  |  آیینه نشر  |  تالار افتخارات  |  درباره ما  |  ارتباط با ما

خانه » کتاب رايگان

 

نسبت‌میان‌شعر و دین‌

 


اشاره:


با ظهور اسلام‌، بحثها و نزاعهایی‌دربارة‌شرعی‌بودن‌یا شرعی‌نبودن‌صنایع‌و هنرهایی‌چون‌شعر، موسیقی‌، نقاشی‌و مجسمه‌سازی‌پیش‌آمد. این‌بحث‌با قرآن‌آغاز شد. آیات‌و روایاتی‌دربارة‌شعر و شاعری‌، وضع‌خاصی‌را برای‌مسلمین‌پدید آورد. این‌وضع‌خود دو صورت‌مكی‌داشت‌. اول‌، وضع‌فقهی‌به‌صورت‌مسأله‌جایز بودن‌یا نبودن‌شعر و شاعری‌و دوم‌، نسبت‌این‌هنر با علم‌الهی‌و دین‌. این‌دومی‌متعلّق‌بحثی‌فلسفی‌و عرفانی‌بود.
در صدر اسلام‌، هنگام‌نزول‌وحی‌، اصلاً هنوز شعر دینی‌وجود نداشت‌و بیشتر اشعار حماسی‌و بزمی‌اساطیری‌بود، ابیاتی‌هم‌كه‌شاعران‌مسلمان‌در سالهای‌نخستین‌در عهد پیامبر سرودند بسیار اندك‌شمار بود. در دوران‌ائمه‌نیز اشعار فراتر از موعظه‌و پند نمی‌رفتند، امّا بیشتر اشعار ماهیتی‌دنیوی‌داشتند. شعر درباری‌عصر اموی‌و عباسی‌نیز مانند نقاشی‌دیواری‌و موسیقی‌فقط‌در مسیر فسق‌و فجور و تفاخرات‌جاهلی‌به‌كار می‌آمد. پس‌شعری‌كه‌مورد داوری‌پیامبر 9 و ائمه‌: بود بیشتر همین‌شعر و نقاشی‌و موسیقی‌دنیوی‌و عرضی‌بود كه‌اغلب‌غایتی‌فاسقانه‌و فجورآمیز داشت‌. الاّ اندكی‌از اشعار كه‌به‌آن‌ها اشاره‌رفت‌.
سوابق‌شعر در سنّت‌و كتاب‌نیز این‌نظر را تأیید می‌كرد. در قرآن‌شاعری‌از ساحت‌نبوّت‌نفی‌شده‌بود و طریق‌و هویت‌این‌شاعری‌به‌صورتی‌دوگانه‌به‌بیان‌آمده‌بود كه‌یكی‌هویتی‌شیطانی‌و غیردینی‌داشت‌و یكی‌هویتی‌رحمانی‌و دینی‌.
شعر دینی‌تا قرن‌چهارم‌به‌استثنای‌اشعار فلسفی‌اسماعیلیان‌و فلاسفه‌، صبغه‌ای‌ولایی‌داشت‌، عموماً اشعاری‌بود در ستایش‌خداوند و مدح‌نبی‌مصطفی‌9 و ائمه‌و اهل‌بیت‌ : یا در بیان‌مواعظ‌و نصایح‌و دستورات‌اخلاقی‌و به‌طور كلی‌حكمت‌عملی‌. از اینجا هنوز معانی‌حكمی‌كه‌با ذوق‌عرفانی‌ابداع‌شده‌باشد و از سنخ‌حكمت‌شهودی‌نظری‌است‌، در شعر وارد نشده‌بود. حكمت‌شعری‌فلاسفه‌و اسماعیلیه‌، حكمتی‌عقلی‌بود. در حكمت‌شهودی‌عارفانه‌میان‌شعر و مبانی‌الهی‌و ماوراالطبیعی‌پیوند می‌خورد. طبع‌شاعرانه‌از مرز عقل‌فراتر می‌رفت‌و به‌عشق‌می‌پیوست‌، و در بیان‌نوعی‌معرفت‌دینی‌و تجربه‌معنوی‌و عرفانی‌ظاهر می‌شد.

 

» ارسال صفحه برای دوستان

 

بازگشت به فهرست کتاب

حكمت اُنسی و زیبایی شناسی‌عرفانی هنراسلامی

 

Soreie Mehr - Header

تمامی حقوق اين پايگاه متعلق به شرکت سوره مهر می باشد. استفاده از مطالب اين پايگاه با ذکر منبع، مجاز است.

تعداد بازديد از صفحات: 60404524